The Quarterly Journal of Judicial Law Views

The Quarterly Journal of Judicial Law Views

Understanding the Conceptof Habs and the Feasibility of its Recognition as a Nominate Contract in Iranian Law

Document Type : p

Authors
Mohsen Esmaeili 1
Mohammad Moeen Shahini 2
1 University of Tehran
2 University of Shahid Motahari
10.22034/jlvi.2023.1998582.0
Abstract
Among the contracts in law and jurisprudence, there are still contracts that, despite their applications, remain unknown and unused because they have not been properly introduced. One example of such contract is the Habs contract whose framework, which also defines it, is dealt with ambiguously and summarily. The ambiguity is easily noticeable in the conflicting opinions of jurisprudents, which baffle the readers and have led to jurists either ignoring it or touching upon it most briefly. The lack of literature on this concept has caused this useful contract not to receive the attention it deserves, and it is even classified as an innominate contract by some jurists, and summarily tapped into by legislators. Therefore in general, we face a challenge in knowing it, its rules and position and applying it. To respond to this challenge and establish a framework for the Habs contract, it is necessary to first explain the correct concept of Habs in jurisprudence and law and identify its position in the Iranian Legal System. Therefore, this paper intends to bridge a gap in law and jurisprudence, compensate for the brevity of law, resolve the ambiguity and obscurity, delineate the concept of Habs, and, finally, identify and stabilize the position of this useful contract in Iranian Law in terms of recognition of rules and effects in statutory laws. The current descriptive–analytical study first distinguishes different types of Habs contracts by categorizing various jurists’ and jurisprudents’ opinions in this area and criticizing them, and then arrives at a proper definition of Habs in common, general and particular senses. Afterward, using the insight gained about Habs and considering the requirements for a contract to be nominated, the position of the Habs contract is established in the Iranian Legal Systems as a nominate contract in the light of relevant rules and regulations.
 
Keywords
Habs contract
Right of benefit
Beneficiary
Waqf
Habs
Nominate contract

  • فارسی

    • اسماعیلی، محسن (1400)، تقریرات درس حقوق مدنی 10 [جزوۀ درسی]، دانشکدۀ حقوق، دانشگاه امام صادق(ع)، تهران، نیمسال تحصیلی اول 1400-1401.
    • الشریف، محمدمهدی و مریم جلالی (1399)، «کاوشی در ماهیت حق انتفاع و اسباب ایجاد آن»، مطالعات حقوق خصوصی، دورۀ 50، شمارۀ 1.
    • ابهری‌علی‌آباد، حمید و عبدالله رضیان (1387)، «مفهوم و ماهیت وقف و وضعیت مالکیت مال موقوفه در فقه امامیه ‌و حقوق مدنی ایران»، مقالات و بررسی‌ها، دورۀ40، شمارۀ 2.
    • امامی، سیدحسن (1364)، حقوق مدنی، جلد اول، چاپ پنجم، تهران: اسلامیه.
    • امامی، سیدحسن (1364)، حقوق مدنی، جلد دوم، چاپ سوم، تهران: اسلامیه.
    • امامی، سیدحسن (1363)، حقوق مدنی، جلد چهارم، چاپ دوم، تهران: اسلامیه.
    • بیات، فرهاد و شیرین بیات (1398)، شرح جامع قانون مدنی، چاپ هجدهم، تهران: ارشد.
    • جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر (1376)، حقوق اموال، چاپ دوم، تهران: گنج دانش.
    • جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر (1386)، الفارق، جلد چهارم، چاپ اول، تهران: گنج دانش.
    • جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر (1386)، الفارق، جلد پنجم، چاپ اول، تهران: گنج دانش.
    • جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر (1395)، ترمینولوژی حقوق، چاپ بیست‌ونهم، تهران: گنج دانش.
    • دارائی، محمدهادی (1399)، «اشتراط خیار در وقف»، دیدگاه‌های حقوق قضائی، دورۀ 25، شمارۀ 90.
    • ره‌پیک، سیامک (1385)، «نگاهی دوباره بر عقود معین ـ قسمت اول ـ عقد صلح»، دیدگاه‌های حقوق قضائی، دورۀ 11، شمارۀ 38و 39.
    • شایگان، سیدعلی (1375)، حقوق مدنی، چاپ اول، قزوین: طه.
    • شهیدی، مهدی (1388)، تشکیل قراردادها و تعهدات (حقوق مدنی جلد اول)، چاپ هفتم، تهران: مجد.
    • صفایی، سیدحسین (1395)، اشخاص و اموال، چاپ بیست‌ودوم، تهران: میزان.
    • عدل، مصطفی (1342)، حقوق مدنی، چاپ هفتم، تهران: امیرکبیر.
    • عمید، حسن (1360)، فرهنگ عمید، جلد اول، چاپ سوم، تهران: امیرکبیر.
    • کاتوزیان، ناصر (1395)، دورۀ حقوق مدنی عقود معین، جلد سوم، چاپ نهم، تهران: گنج دانش.
    • کاتوزیان، ناصر (1395)، اعمال حقوقی، چاپ شانزدهم، تهران: سهامی انتشار.
    • کاتوزیان، ناصر (1390)، اموال و مالکیت، چاپ سی‌وپنجم، تهران: میزان.
    • کاتوزیان، ناصر (1376)، قواعد عمومی قراردادها، جلد اول، چاپ چهارم، تهران: سهامی انتشار.
    • مدنی، سیدجلال‌الدین (1385)، حقوق مدنی، جلد چهارم، چاپ اول، تهران: پایدار.
    • ملائکه‌پور شوشتری، سیدمحمدحسن (1400)، «امکان وقف مالیت درپرتو تحلیلی نو از عقد وقف»، مطالعات حقوق خصوصی، دورۀ 51، شمارۀ 3.

     

    عربی

    • آخوند خراسانى، محمد کاظم (1413)، کتاب فی الوقف، چاپ اول، قم: دفتر انتشارات اسلامى.
    • آل‌‌کاشف‌الغطاء، محمدحسین (1422)، تحریر المجلة، جلد سوم، قم: المجمع العالمی للتقریب بین المذاهب الإسلامیة المعاونیة الثقافیة مرکز التحقیقات و الدراسات العلمیة.
    • آل‌‌کاشف‌الغطاء، محمدحسین (1422)، تحریر المجلة، جلد پنجم، قم: المجمع العالمی للتقریب بین المذاهب الإسلامیة المعاونیة الثقافیة مرکز التحقیقات و الدراسات العلمیة.
    • ابن‌ابی‌جمهور، محمد (1403)، عوالی اللئالی العزیزیة فی الأحادیث الدینیة، جلد دوم، قم: مؤسسه سید الشهداء‌(ع).
    • ابن ‌بابویه، شیخ صدوق، محمد (1363)، من لایحضره الفقیه، جلد چهارم، قم: مؤسسة النشر الإسلامی.
    • ‌ابن بابویه، شیخ صدوق، محمد (1361)، معانی الأخبار، قم: دفتر انتشارات اسلامی.
    • اصفهانی، ابوالحسن، محشی محمدرضا گلپایگانی (1393)، وسیلة النجاة، جلد دوم، قم: مهر استوار.
    • بحرانی، یوسف بن احمد (1363)، الحدائق الناضرة فی أحکام العترة الطاهرة، جلد 22، قم: مؤسسة النشر الإسلامی.
    • بهبهانی، علی (1405)، القواعد الکلیة مما یبتنی علیه کثیر من معضلات مسائل الفقه و الأصول، جلد دوم، اهواز: مکتبة دارالعلم.
    • حر عاملی، محمد (1416)، تفصیل وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة، جلد نوزدهم، قم: مؤسسة آل البیت(ع) لإحیاء التراث.
    • حسینی‌عاملی، محمدجواد (1419)، مفتاح الکرامة فی شرح قواعد العلامة (ط.الحدیثة)، جلد بیست‌ویکم، قم: مؤسسة النشر الإسلامی.
    • حلبی، ابوالصلاح (بی‌تا)، الکافی فی الفقه، اصفهان: مکتبة الإمام أمیرالمؤمنین علی(ع) العامة.
    • شهید ثانی، زین‌‌الدین، محقق محمد کلانتر (1410)، الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة، 10 جلد، جلد سوم، قم: مکتبة الداوری.
    • طباطبایی،صاحب‌ریاض، سیدعلی (1368)، الشرح الصغیر فی شرح المختصر النافع، جلد دوم، قم: مکتبة آیة الله العظمی المرعشی النجفی (ره).
    • طوسی، محمد (1400)، النهایة فی مجرد الفقه و الفتاوی، بیروت: دارالکتاب العربی.
    • فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله (1373)، کنز العرفان فی فقه القرآن، جلد دوم، تهران: مرتضوی.
    • فیروزآبادی، مجدالدین (1426)، القاموس المحیط، بیروت: مؤسسة الرسالة للطباعة والنشر والتوزیع.
    • فیض‌کاشانی، محمد (1395)، مفاتیح‌الشرائع، جلد دوم، تهران: مدرسه عالی شهید مطهری.
    • کاشف‌الغطاء، جعفر (بی‌تا)، کشف الغطاء عن مبهمات شریعه الغراء، اصفهان: مهدوی.
    • کلینی، محمد (1363)، الکافی، جلد هفتم، تهران: دارالکتب الإسلامیة.
    • محقق حلی، جعفر (1408)، شرائع الإسلام فی مسائل الحلال و الحرام، جلد دوم، قم: اسماعیلیان.
    • محقق کرکی، علی (1409)، رسائل المحقق الکرکی(رسالة صیغ العقود و الإیقاعات)، جلد اول، قم: مکتبة آیة الله العظمی المرعشی النجفی(ره).
    • مقدس اردبیلی، احمد بن محمد (بی‌تا)، زبدة البیان فی أحکام القرآن، تهران: مکتبة المرتضویة.
    • نجفی، محمدحسن (1421)، جواهر الکلام (ط.الحدیثة)، جلد چهاردهم، قم: مؤسسه دائرة‌المعارف فقه اسلامی بر مذهب اهل بیت(ع).
    • یزدی، محمدکاظم (1421)، العروة الوثقی(عدة من الفقهاء، جامعه مدرسین)، جلد ششم، قم: مؤسسة النشر الإسلامی.

     

     

  • Receive Date 30 May 2022
  • Accept Date 11 September 2023